नेपाली भाषा

बागवानी वास्तु कला

   

चीनको बागवानी वास्तु कलाको इतिहास निकै पूरानो छ। बागवानीको विश्व इतिहासमा त्यसले लोकपृय नाउँ कमाएको छ। तीन हजार वर्षभन्दा अघिको चीनको चौ वंशकालमा नै प्रथम दरबारी बगैंचा देखापरेको थियो। चीनको शहरिया बागवानी वास्तु कला विचित्र र विविधतापूर्ण छ। त्यसले विश्वका तीनवटा ठूला बागवानी वास्तु कला प्रणालीहरुमध्ये गौरवान्वित स्थान ओगटिबसेको छ।

चीनको बागवानी वास्तु कलामा विशाल र भव्य शाही उद्यान कुंज र चिटिक्क पर्ने खालको निजी बगैंचा समावेश छन्। ती वास्तु कलामा कृत्रिम सुन्दरता र प्राकृतिक सौन्दर्यलाई एक अर्कासँग आबद्ध हुनेगरी एकै सूत्रमा गासिएको छ। त्यसमा रहेका कृत्रिम थुम्को, मसिनो छाल छचल्कीरहेको पोखरी、हरिया-परिया घाँस、रंगीचंगी फूल、रुखका बोट、विभिन्न आकारमा रहेका मण्डप、ठूला साना आँगन、लामा बरन्डा、ढुंगे/काठे पुल、साइन बोर्ड र लिपी कुंदाइहरु ठीक ठाउँमा एकदमै मिल्ने गरी बनाइएका हुन्छन्। यसबाट ती सबै निर्जीव वस्तुहरु पनि सजीवजस्तै भएका कारण मानिसहरु तीनमा रहँदा आफूलाई नै बिर्सेजस्तो गरी मग्नमस्त हुन्छन्।

चीनको बागवानी वास्तु कलालाई, खासगरी, निम्न तीन किसिमको मनोभावनामा विभाजित गरिएको पाइन्छ। जुन यस प्रकार छन्-

एक: व्यवहारिकता、उच्च सामाजिक जिम्मेवारी、नैतिक मूल्य र राजनीतिक महत्वमा जोड जस्ता विचारधाराद्बारा समाजसँग व्यवहार गर्ने चीनको कन्फ्युयर्स विचारधारामा निहित मनोभाव;दुइ: प्राकृतिक आनन्दले भरिपूर्ण रहने र स्ययम् आफ्नो मनस्थितिलाई शान्त तुल्याउने विषयवस्तु प्रधान रहेको चीनको ताउ धर्म विचारधारामा निहित दन्त्य कथामा वर्णन गरिए जस्तो आनन्ददायी काल्पनिक, स्वर्गीयजस्तो, मनोभाव र तीन: इच्छा अभिव्यक्त गर्नमा जोड अर्थात् उद्यान कुंजका मालिकको इच्छा र माया देखाउनमा विशेष जोड दिने प्राकृतिक मनोभाव। विश्वविख्यात शाही पार्क युआन मिं‍ग युआन、स् छ्वान् प्रान्तको छिंग छंग पर्वतमा अवस्थित कु छांग नामक ताउ धर्मको मन्दिर र केही प्राचीन साहित्यविद्‍हरुका बगैंचाबाट, बैग्ला बेग्लै गरी, उपरोक्त तीन किसिमका मनोभाव अभिव्यक्त भएको पाइन्छ।

समाचारहरु:
सबैभन्दा पछिल्लो सूचना नेपालका समाचार अन्य समाचार
फोटो ग्यालरी:
दृष्यावली अनुहार सँस्कृति आदान-प्रदान